Dvadesetsedmogodišnji Podgoričanin Marko Jaćimović, koji je zajedno sa svojim mlađim bratom, Milošem Jaćimovićem, priveden 15. marta zbog nasilničkog ponašanja i manifestacije nacionalne mržnje prema albanskom državljaninu, bio je ključni akter tuče na Zabjelu u oktobru prošle godine. Upravo taj incident, praćen pogrešnom policijskom istragom i lažnim svjedočenjem Marka Jaćimovića, izazvao je lanac antiturskih demonstracija i napada na imovinu turskih državljana u više crnogorskih gradova.

Informacija da su braća Jaćimović uhapšena zbog sumnje da su u noći između subote i nedjelje tukli državljanina Albanije, na prvi pogled mogla bi biti još jedna u nizu vijesti iz crne hronike. No, slučaj otkriva dublje probleme: ekstremni animozitet dijela mlade populacije prema ljudima druge nacionalnosti ili vjeroispovijesti.

Šovinička farsa u podgoričkoj policiji

Najviše zabrinjava podatak da je upravo Marko Jaćimović bio ne samo akter, nego i ključni svjedok policije u istrazi oktobarske tuče na Zabjelu. Ovakav razvoj događaja dovodi u pitanje profesionalnost Uprave policije i postupke lično pod nadzorom direktora Lazara Šćepanovića.

Nakon što je policija prvo saopštila da su dvojica turskih državljana i jedan državljanin Azerbejdžana osumnjičeni za napad na Jaćimovića, izbili su veliki neredi, palili su se izlozi, a antiturski protesti zahvatili su Podgoricu i druge gradove. Umjesto da štiti javni red i mir, policija je uglavnom „obezbjeđivala“ skupove obilježene pokličima „Turci, napolje!“, dok se valjala masovna mržnja i nasilje po ulicama.

Šćepanovićevo podilaženje masi

U turbulentnim danima oktobra čelnici policije, kao i ministar unutrašnjih poslova, više su se trudili da udovolje najnižim strastima mase nego da zaštite građanski mir. Lazar Šćepanović, gostujući na Javnom servisu, nije štitio turske državljane, već je javno saopštio da je policija mnoge od njih procesuirala:  – Uprava policije je više puta javno saopštavala da je stotine državljana Turske procesuirala zbog utaje poreza, određenih privrednih aktivnosti, pa i kriminalnih djela – rekao je, ne krijući zadovoljstvo.

Istovremeno, fotografija više od trideset turskih državljana natjeranih da stoje ispred zida sa rukama podignutim u vis, koju je policija objavila, zapanjila je crnogorsku javnost. Upravo je ta fotografija bila povod za slavodobitnu objavu funkcionera Demokrata, Borisa Bogdanovića, koji je napisao:  – Policija je privela više od 40 državljana Turske. Štitimo našu zemlju. Štitimo svaki dom. Bez kompromisa u odbrani bezbjednosti građana.

Marko Jaćimović – svjedok i akter u isto vrijeme

U oktobru prošle godine, Lazar Šćepanović je javno izjavio da su sve ključne informacije o tuči na Zabjelu dobili od Marka Jaćimovića, sina policajca, kojem su istražitelji očito bezrezervno vjerovali.

– Ovom prilikom želim brz oporavak povrijeđenom mladiću sa Zabjela, da se što prije oporavi i njegovoj porodici, pogotovu jer se radi o sinu našeg kolege – rekao je Šćepanović.

Međutim, advokat Veselin Radulović ističe da nedavni incident s braćom Jaćimović otkriva ozbiljne propuste u policijskoj istrazi. Vijest da je Marko Jaćimović procesuiran zbog nasilničkog ponašanja iz mržnje prema nacionalnoj pripadnosti aktuelizuje loše vođenu istragu iz oktobra prošle godine, kada su dvojica turskih državljana neopravdano uhapšena i optužena za „mučki napad“.

Nakon svjedočenja Jaćimovića, policija je uhapsila dvojicu turskih državljana, iako su oni pokušavali dokazati svoja alibija. Kasnije je utvrđeno da se radilo o običnoj tuči u kojoj turski državljani uopšte nisu učestvovali. Da su istražitelji uporedili video zapise iz obližnjeg lokala, nelogičnosti u iskazu Marka Jaćimovića mogle su biti odmah uočene.

Bez odgovornosti i pravde

Radulović naglašava da propusti pokazuju da policija nije utvrdila stvarno činjenično stanje i nije reagovala na djela izvršena iz mržnje prema nacionalnoj pripadnosti.

– Postoje ozbiljne sumnje da bezbjednosni sektor postupa selektivno. To dovodi do loših posljedica i može rezultirati presudama koje ne oslikavaju pravo stanje stvari. Kada policija ne pribavi dokaze i ne utvrdi činjenice, ne može se očekivati pravična presuda suda – rekao je advokat.

Zbog pogrešno vođene istrage iz oktobra, niko iz policije nije snosio odgovornost. Nije poznato da li je iko iz vrha Uprave policije suspendovao vođu istražnog tima ili predložio naknadu štete dvojici turskih državljana koji su neopravdano pritvoreni. Nije poznato ni koliko je koštalo ubrzano uvođenje viza za turske državljane, što je premijer Milojko Spajić pohitao da uvede nakon velikih protesta.

Trenutno se ne zna ni da li će Marko Jaćimović odgovarati za oktobarske događaje. Njegov pritvor nakon privođenja i saslušanja nije određen, iako je ovo već drugi fizički obračun u kojem je učestvovao u proteklih šest mjeseci.