Predložene izmjene zakona kojima se nastoji uskladiti crnogorsko zakonodavstvo sa evropskim obavezama otvaraju pitanje jednakog tretmana svih nezaposlenih žena i majki, upozorila je ekonomistkinja Marina Medojević, predsjednica NVO Banka hrane Crne Gore.

Medojević je saopštila da je važno zaštititi žene koje rade u porodičnim poslovima, ali da se istovremeno mora voditi računa da se ne stvori nova nejednakost među ženama koje se nalaze u sličnoj životnoj situaciji.

„Predloženim izmjenama zakona, koje imaju za cilj ispunjavanje evropskih obaveza i zaštitu žena koje su do sada često bile nevidljive u sistemu, otvara se pitanje diskriminacije žena koje nijesu supruge preduzetnika, već su takođe nezaposlene i redovno prijavljene na evidenciji Zavoda za zapošljavanje“, navela je Medojević.

Ona je istakla da države Evropske unije pokušavaju da usklade dva cilja – zaštitu žena koje rade u porodičnim preduzećima i zaštitu svih majki koje nemaju dovoljno prihoda.

Prema njenim riječima, prvi nivo zaštite odnosi se na primjenu Direktive 2010/41/EU, koja priznaje prava suprugama i životnim partnerkama preduzetnika koje stvarno i redovno učestvuju u obavljanju djelatnosti.

– Drugi nivo mora obuhvatiti sve nezaposlene majke. Ako država može da obezbijedi naknadu u visini minimalne zarade jednoj grupi nezaposlenih žena, postavlja se pitanje zbog čega nijedna druga nezaposlena majka nema pravo na porodiljsku naknadu – kazala je predsjednica Banke hrane.

Medojević je ukazala da u mnogim evropskim državama postoje univerzalne ili socijalne naknade za roditelje koji nemaju pravo na naknadu po osnovu zaposlenja.

Ona je posebno skrenula pažnju na položaj žena koje rade na porodičnim poljoprivrednim gazdinstvima, navodeći da se njihov rad često obavlja bez formalnog radnog statusa.

– Ako supruga redovno učestvuje u radu porodičnog poljoprivrednog gazdinstva, njena situacija je po suštini uporediva sa situacijom supruge preduzetnika koja radi u porodičnom poslu. Ograničavanje prava samo na supruge preduzetnika, uz isključivanje supruga poljoprivrednika koje takođe rade u porodičnoj djelatnosti, moglo bi otvoriti pitanje jednakog tretmana i indirektne diskriminacije žena – rekla je Medojević.

Prema njenim riječima, ukoliko bi zakon priznao pravo samo jednoj grupi žena, zakonodavac bi morao da opravda takvu razliku objektivnim i proporcionalnim razlozima.

– U suprotnom, takvo razlikovanje bilo bi teško uskladiti sa načelima jednakog postupanja koja proizlaze iz prava Evropske unije – navela je ona.

Predsjednica Banke hrane podsjetila je da u Crnoj Gori ne postoji opšta novčana naknada za nezaposlene osobe, zbog čega smatra da treba otvoriti širu raspravu o sistemu socijalne zaštite.

– Ako je cilj zaštita majki i djece, mogla bi se razmotriti šira rješenja – poput uvođenja osnovne univerzalne naknade za svaku porodilju koja nema pravo na naknadu po osnovu rada, kao i posebne podrške dugotrajno nezaposlenim ženama tokom trudnoće i prve godine života djeteta – kazala je Medojević.

Ona je upozorila i na težak položaj porodica sa najnižim prihodima zbog visokih cijena osnovnih životnih namirnica i higijenskih proizvoda.

– Potrebe novorođenog djeteta nijesu manje zato što majka nije dio porodičnog biznisa. Država mora pronaći način da pruži podršku porodicama sa najnižim prihodima – poručila je predsjednica Banke hrane.

Medojević smatra da bi usklađivanje sa evropskim pravom trebalo iskoristiti kao priliku za sveobuhvatnu reformu porodiljske i socijalne zaštite, a ne za uvođenje prava samo za jednu grupu nezaposlenih žena.

– Takav pristup bi omogućio ispunjavanje evropskih standarda, ali i unaprijedio jednakost među građanima, što je jedno od osnovnih načela prava Evropske unije – zaključila je Marina Medojević.