Najava da će lider Demokratske narodne partije na današnjoj sjednici predsjedništva predložiti izlazak iz državne i podgoričke vlasti izazvala je niz reagovanja u Zeti. Uoči tog zasjedanja, na adresu Milana Kneževića stigla su dva otvorena pisma – jedno od nezavisnog odbornika zetskog parlamenta i drugo od “grupe građana” koju predvodi Predrag Vulević – sa molbom da DNP ne napušta vlast.

U tim apelima, objavljenim na portalima „IN4S“ i „Borba“, poručeno je da bi eventualna odluka o povlačenju iz državnih i lokalnih struktura vlasti oslabila glas Zete u institucijama i nanijela direktnu štetu interesima te opštine. Autori pisama smatraju da bi izlazak DNP-a iz vlasti išao u korist onima “koji žele marginalizaciju Zete”, te insistiraju na nastavku političke borbe iz pozicije vlasti, a ne opozicije.

Nezavisni odbornik Svetozar Ulićević u svom obraćanju podsjeća Kneževića na odgovornost prema koaliciji „Za budućnost Crne Gore“ i biračima koji su mu ukazali povjerenje. On smatra da povlačenje iz vlasti ne bi koristilo građanima Zete, koju opisuje kao “žilu kucavicu Crne Gore”, već onima koji žele da bude bez uticaja u odlučivanju. Prema njegovim riječima, Zeti i Crnoj Gori je potreban Knežević na mjestu sa kojeg može da se bori za interese građana.

U drugom pismu, koje je potpisao Vulević „sa grupom građana“, navodi se da od Kneževića traže da “ispoštuje” njihovu dvodecenijsku podršku. Ističu da je ta podrška bila dugogodišnja i iskrena, a ne interesna i trenutna, te naglašavaju da odluke koje se tiču sudbine Zete ne smiju biti donošene pod pritiscima onih koji toj opštini ne žele dobro. Oni tvrde da Zeta trenutno nema jačeg i glasnijeg predstavnika u institucijama od Kneževića i da njegovo prisustvo u vlasti predstavlja prepreku onima koji bi da se odluke donose “bez naroda i protiv naroda”.

Knežević je 30. decembra prošle godine saopštio da će partiji predložiti da napusti državnu i podgoričku vlast, nakon policijske akcije u Botunu kojom je prekinut dvomjesečni protest mještana protiv izgradnje postrojenja za prečišćavanje otpadnih voda. Tokom te akcije policija je privodila građane i obezbjeđivala ulazak mehanizacije na parcelu, a sa mještanima koji su protestovali nalazio se i on.

Policijska intervencija uslijedila je nakon što je asistenciju zatražila komunalna policija Glavnog grada. Tom prilikom privedene su 54 osobe koje su kasnije puštene nakon davanja izjava. Već 30. decembra Zećani su se spontano organizovali, blokirali kružni tok prema aerodromu, lokalne puteve ka Tuzima i prugu Bar–Podgorica, najavljujući da će na blokadama dočekati Novu godinu. Nakon Kneževićevog poziva razišli su se, ali su se narednog dana ponovo okupili.

Istog dana organizovan je „marš na Botun“, a mehanizacija zetskih komunalnih preduzeća nastavila je blokadu puta ka aerodromu. Kada im je policijski kordon spriječio ulazak na parcelu, uputili su se prema aerodromu pokušavajući da razgovaraju s premijerom Milojkom Spajićem, koji je službeno putovao za Beč. I tamo ih je policija zaustavila. Nakon toga Knežević je ponovo pozvao građane da se raziđu i najavio novo okupljanje za 1. januar.

U međuvremenu je došlo do sastanka predstavnika Botuna sa direktorom Uprave policije Lazarom Šćepanovićem, na kojem je dogovoreno povlačenje jakih policijskih snaga iz Botuna dok traju pregovori koje je inicirao predsjednik Skupštine.

Pregovore je pokrenuo Andrija Mandić, najavljujući uključivanje predstavnika Vlade, Glavnog grada, Opštine Zeta i mještana Botuna. Međutim, građani Botuna juče su nezvanično saopštili da poziv za razgovore još nijesu dobili, iako je ranije najavljivano da će uslijediti nakon novogodišnjih praznika. Dio mještana je rekao da su i njima potrebni dani odmora. Predsjednik Opštine Zeta Mihailo Asanović nije odgovarao na pozive i poruke redakcije u vezi sa nastavkom pregovora.

Botunjani su prethodno obećali da neće nastavljati blokadu saobraćajnica u Zeti dok pregovori traju. Blokade su bile organizovane 30. i 31. decembra, neposredno nakon policijske akcije na parceli predviđenoj za gradnju kolektora.

U političkom smislu, potencijalni izlazak DNP-a iz podgoričke vlasti doveo bi u pitanje opstanak trenutne većine, dok bi napuštanje državne vlasti zbog stabilne podrške u parlamentu vjerovatno prošlo bez krupnijih posljedica. Skupština Glavnog grada broji 59 odbornika, a za formiranje vlasti potrebna je najmanje 30. Sadašnja vladajuća većina ima 31 – koaliciju čine savez Pokret Evropa sad – Demokrate sa 14 odbornika, partije bivšeg Demokratskog fronta sa partnerima sa 13 i Pokret za Podgoricu sa četiri odbornika. DNP raspolaže sa četiri odbornika, dobijenih u dogovoru s Pravom Crnom Gorom. Njihovim izlaskom većina bi se svela na 27 odbornika, pa bi opstanak bio moguć samo uz podršku dijela opozicije, bez učešća Demokratske partije socijalista, što se smatra malo vjerovatnim.

Na državnom nivou, eventualni izlazak DNP-a iz Vlade ne bi automatski ugrozio njen opstanak, osim ukoliko mu se ne bi pridružila Nova srpska demokratija na čijem je čelu Mandić. Međutim, realnost takvog scenarija je neizvjesna, jer se NSD nije protivila izgradnji kolektora u Botunu, dok je Knežević bio oštro protiv.

Mandić je 30. i 31. decembra saopštavao da stoji uz Kneževića u poštovanju volje građana Zete, ocjenjujući da je mir i stabilnost u državi ugrožen. Zbog situacije u Botunu on je tada odbio da vodi sjednicu Skupštine, pa tog dana nije ni nastavljena.

Podsjećanja radi, „Vijesti“ su u oktobru objavile da je gradonačelnik Podgorice Saša Mujović od premijera Spajića tražio isključenje DNP-a iz podgoričke vlasti i prekid savezništva i na državnom nivou. Na sastanku vladajućih partija, prema navodima Televizije „Vijesti“, tražio je raskid saradnje zbog prijetnji koje mu je Knežević uputio povodom kolektora i “permanentnih neistina” koje o njemu iznosi.

Podgorički odbor Pokreta Evropa sad jednoglasno je podržao Mujovićeve zahtjeve, poručivši da oni koji nijesu za „odgovoran odnos“ mogu pokušati da formiraju novu većinu.

U trenutnoj Vladi DNP ima dva predstavnika – potpredsjednika za infrastrukturu i regionalni razvoj Miluna Zogovića i ministarku saobraćaja Maju Vukićević.